Türkiye'de Aile İçi Şiddete Karşı Tedbir Kararı Almak

Türkiye'de aile içi şiddet mağdurları ya da şiddete uğrama tehlikesiyle karşılaşan kişiler, milliyet gözetilmeksizin hukuki korumaya başvurabilir. 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun, bu alandaki temel düzenleyici metindir. Aile içi şiddet tedbir kararları, başvuru anında geçmişte yaşanan şiddeti ispatlama zorunluluğu olmaksızın verilebilir; Antalya başta olmak üzere Türkiye'de yaşayan yabancı uyruklular da bu haktan Türk vatandaşlarıyla eşit biçimde yararlanabilir.

Kanunun Koruma Kapsamı

6284 sayılı Kanun, kadınları, çocukları, tüm aile bireylerini ve tek taraflı ısrarlı takip mağdurlarını güvence altına almaktadır. Kanun'un 2. maddesi şiddeti geniş bir çerçevede tanımlamaktadır: fiziksel, cinsel, psikolojik, sözlü ve ekonomik zarar ile tehdit, baskı ve özgürlüğün kısıtlanması bu kapsama girer. Ev içi şiddet yalnızca evli çiftlerle sınırlı değildir; aynı haneyi paylaşan ya da geçmişte birlikte yaşamış olan herkes bu tanım içinde değerlendirilebilir.

Kanun'da herhangi bir vatandaşlık koşulu aranmamaktadır. Yabancı pasaportuyla Türkiye'de bulunan, oturma izni taşıyan veya kısa süreli ziyaret amacıyla gelen herkes bu korumadan faydalanabilir.

Koruyucu Tedbir Kararları: Mağdura Destek

Kanun iki tür tedbir öngörmektedir. Bunlardan ilki olan koruyucu tedbirler, tehlike altındaki kişiyi desteklemeye yöneliktir.

3. madde uyarınca mülkî amir (vali ya da kaymakam), mağdur ve yanındaki çocuklar için acil barınma yeri sağlayabilir, geçici maddi yardım yapabilir, psikolojik, hukuki ve sosyal destek hizmetlerine yönlendirebilir. Hayati tehlikenin söz konusu olduğu durumlarda geçici koruma altına alma da mümkündür.

Aile mahkemesi hakimi ise 4. madde kapsamında ek tedbirler uygulayabilir: mağdura ayrı bir yerleşim yeri belirlenmesi, müşterek konutun tapu kütüğüne aile konutu şerhi konularak tasarrufunun önlenmesi ya da tehlikenin son derece ağır olduğu durumlarda tanık koruma hükümlerine göre kimlik değişikliği bunların başında gelir.

Önleyici Tedbir Kararları: Şiddet Uygulayanı Kısıtlama

Kanun'un ikinci kategorisi olan önleyici tedbirler doğrudan şiddet uygulayana yönelik kısıtlamalar içerir. 5. madde kapsamında hakim; şiddet uygulayanın müşterek konuttan derhal uzaklaştırılmasına ve konutun korunan kişiye tahsis edilmesine, mağdurun evi, iş yeri ve çocukların okul çevresi gibi belirli mekânlara yaklaşılmamasına, her türlü iletişim aracıyla rahatsız edilmemesine ve yasal olarak bulundurulan silahların kolluğa teslim edilmesine karar verebilir. Silah taşıma görevi bulunan kamu görevlileri için bile bu yükümlülük geçerlidir.

Alkol ya da madde bağımlılığı söz konusu olduğunda hakim, tedavi yükümlülüğü de getirebilir. Çocukların güvenliği gerektiriyorsa kişisel ilişki kararı kısıtlanabilir ya da tamamen kaldırılabilir.

Acil durumlarda kolluk görevlileri, duruşma beklenmeksizin bazı tedbirleri derhal uygulayabilir. Evrak en geç aynı işgünü içinde hakimin onayına sunulur; 24 saat içinde onaylanmayan tedbirler kendiliğinden kalkar.

Başvuru Yeri ve Süreci

8. madde, mağdurlara birden fazla başvuru yolu tanımaktadır:

• En yakın aile mahkemesi
• İl ya da ilçe mülkî amirliği (valilik veya kaymakamlık)
• Herhangi bir kolluk birimi (polis veya jandarma)

Başvuru; mağdurun kendisi, bir aile üyesi, Cumhuriyet savcısı veya ilgili bakanlık tarafından yapılabilir. Koruyucu tedbir kararı için geçmişteki şiddeti ispat eden delil aranmaz; tehlikenin var olması yeterlidir. Önleyici tedbir kararları ise gecikmeksizin verilmek zorundadır.

İlk kararlar en çok altı ay için verilebilir; tehlike sürdüğü takdirde süresiz biçimde uzatılabilir ve koşullar değiştikçe kararın içeriği güncellenebilir. Talep halinde mağdurun kimlik ve adres bilgileri tüm resmi kayıtlarda gizli tutulur; bu seçenek özellikle kişisel verilerinin şiddet uygulayan tarafından ele geçirilmesinden endişe duyan yabancı uyruklular açısından önem taşır.

Boşanma sürecindeki acil mahkeme tedbirleri hakkında bilgi almak isteyenler Türkiye'de Boşanma Sürecinde Geçici Tedbir Kararları başlıklı rehberimizden yararlanabilir. Çocukları ilgilendiren durumlarda Yabancı Müvekkiller İçin Türkiye'de Velayet Hakları makalemiz ek bilgi sunmaktadır.

Tedbir Kararının İhlal Edilmesinin Sonuçları

6284 sayılı Kanun'un 13. maddesi yaptırımları açıkça düzenlemektedir. İlk ihlalde üç ila on gün arasında zorlama hapsine hükmedilir. Her bir tekrarda bu süre on beş ila otuz güne yükselir; toplam süre altı ayı geçemez. Söz konusu yaptırımlar, ihlalin ayrı bir suç teşkil edip etmediğinden bağımsız olarak uygulanır.

Zorlama hapsinin infazı Cumhuriyet başsavcılığınca yerine getirilir. Bu bir takdir meselesi değil, yasal bir zorunluluktur; karara aykırı davranılması halinde yaptırım kaçınılmazdır.

Sıkça Sorulan Sorular

S: Yabancı uyruklu biri Türkiye'de tedbir kararı alabilir mi?

Evet. 6284 sayılı Kanun'da herhangi bir vatandaşlık ya da ikamet koşulu bulunmamaktadır. Türkiye'de bulunan ve aile içi şiddete maruz kalan ya da kalma tehlikesiyle karşılaşan herkes korumadan yararlanabilir.

S: Başvuru için avukat tutmak zorunlu mudur?

Hayır. Herhangi bir kolluğa ya da mülkî amirliğe avukat olmaksızın başvurulabilir. Ancak bir avukat, doğru tedbir türünün seçilmesine, başvurunun eksiksiz hazırlanmasına ve karşı tarafın itirazı halinde temsile katkı sağlar.

S: Karar ne kadar sürede çıkar?

Koruyucu tedbir kararları aynı gün, delil aranmaksızın verilebilir. Kolluğun acil tedbirleri anında uygulamaya girer; hakim 24 saat içinde onaylamazsa tedbir kendiliğinden sona erer.

S: Şiddet uygulayan karara itiraz edebilir mi?

Evet. Kanun itiraz hakkını tanımaktadır. Bununla birlikte itiraz, kararın uygulanmasını otomatik olarak durdurmaz; itiraz incelenirken tedbir yürürlükte kalmaya devam eder.

S: Tedbir kararıyla birlikte mali destek de talep edilebilir mi?

Evet. Şiddet uygulayan aynı zamanda ailenin geçimini sağlıyorsa hakim, 5. madde kapsamında talep olmaksızın dahi tedbir nafakasına hükmedebilir. Ayrıntılar için Yabancı Müvekkiller İçin Türkiye'de Nafaka Türleri makalemize bakılabilir.

Mona Hukuk Nasıl Yardımcı Olabilir

Mona Hukuk, Antalya ve Türkiye genelinde aile içi şiddet sorunuyla karşılaşan yabancı uyruklu müvekkillere hukuki destek sunmaktadır. Durumunuza en uygun tedbir türünün belirlenmesinden başvurunun hazırlanmasına ve gerektiğinde mahkeme ya da mülkî amirlik önünde temsil edilmenize kadar her adımda yanınızdayız. Çocukları kapsayan davalarda velayet ve koruma süreçlerini koordineli biçimde yürütüyoruz.

Antalya'da bir danışmanlık için info@monahukuk.com adresinden bize yazabilir veya +90 (242) 606 14 32 numarasından arayabilirsiniz.